Neko uživa u penziji 35 godina, neko je nema ni 15: Evo gde Evropljani najduže primaju penziju

Koliko godina ćete provesti u penziji? Odgovor u Evropi može drastično da se razlikuje u zavisnosti od toga gde živite - u pojedinim zemljama računica pokazuje manje od 15 godina za muškarce, dok kod žena na drugom kraju liste period dostiže gotovo tri i po decenije.

Dok evropske države postepeno podižu starosnu granicu za penzionisanje zbog starenja stanovništva i dužeg životnog veka, podaci OECD-a i Eurostata pokazuju koliko se razlikuje očekivani period života nakon sticanja prava na penziju.

Teme za vas

Prema podacima za 2024. godinu, kako prenosi Forbes Crna Gora, muškarci u Evropskoj uniji nakon dostizanja starosne granice za penzionisanje mogu da očekuju još 18,4 godine života. Kod žena je period znatno duži - 21,8 godina. Ali evropski prosek krije ogromne razlike.

Od manje od 15 do čak 27 godina

Kod muškaraca se na dnu liste nalaze Bugarska i Mađarska. Prema ovoj računici, muškarci u tim zemljama mogu očekivati svega 14,7 godina života nakon dostizanja starosne granice za penziju.

Na potpuno drugom kraju nalazi se Turska - čak 27,3 godine. Razlog nije samo životni vek. Turska se snažno izdvaja zbog veoma niske formalne starosne granice korišćene u podacima za 2024. godinu - 52 godine za muškarce i 49 za žene.

Ako posmatramo samo Evropsku uniju, muškarci u Luksemburgu imaju najduži očekivani period u penziji - 22 godine. Slede Grčka sa 21 godinom, Francuska i Slovenija sa po 20,7, dok je na Malti 20,2 godine.

Iznad evropskog proseka nalaze se i Kipar, Švedska, Portugal, Belgija, Irska, Austrija i Finska.

Žene - čak 34,5 godine

Razlika postaje još upečatljivija kada se pogledaju žene. Prosek EU je 21,8 godina, ali se raspon kreće od 18,6 godina u Mađarskoj sve do neverovatnih 34,5 godina u Turskoj.

U Luksemburgu je očekivani period duži od četvrt veka. Više od 22 godine beleže i Slovenija, Grčka, Francuska, Španija, Malta, Italija, Portugal, Kipar i Finska, kao i Švajcarska kada se posmatra šira evropska lista.

Na drugom kraju nalaze se Bugarska sa 18,8 godina, Rumunija sa 19,1, Holandija sa 19,2 i Hrvatska sa 19,6 godina.

Žene u proseku primaju penziju 3,4 godine duže

Na nivou Evropske unije žene mogu da očekuju da će u penziji provesti 3,4 godine duže od muškaraca. Razlika je posledica više faktora, uključujući duži očekivani životni vek žena, ali u pojedinim državama i različite uslove za penzionisanje.

Ipak, duže primanje penzije ne znači nužno i bolju finansijsku poziciju. Prema podacima koje prenose mediji, žene u zemljama OECD-a u proseku primaju 23 odsto niže penzije od muškaraca.

Tako nastaje svojevrstan paradoks - žene u proseku duže zavise od penzijskih primanja, a istovremeno su ta primanja niža.

Jedno je pravo na penziju, drugo kada ljudi stvarno prestaju da rade

Postoji još jedna važna začkoljica. Zakonska starosna granica za penzionisanje ne znači da ljudi upravo tada zaista napuste posao.

U EU je, prema korišćenim podacima, starosna granica za muškarce u proseku 64,7 godina, dok oni tržište rada stvarno napuštaju sa prosečnih 63,8 godina.

Kod žena je formalna granica 64 godine, a prosečna starost izlaska sa tržišta rada 62,9 godina. Turska je ponovo ekstreman primer.

Iako korišćena formalna granica iznosi 52 godine za muškarce i 49 za žene, oni u proseku prestaju da rade tek sa 60,8, odnosno 60,5 godina.

Ako bi se računalo od stvarnog napuštanja tržišta rada, ogromnih 27,3 godine penzije za turske muškarce palo bi na 18,2 godine, dok bi kod žena 34,5 godina palo na 22,6.

Evropa pred velikom računicom

Iza zanimljivog poređenja krije se mnogo ozbiljniji ekonomski problem.

Evropljani žive duže, dok stanovništvo stari i odnos između broja zaposlenih koji uplaćuju doprinose i broja penzionera postaje sve važnije pitanje za održivost penzijskih sistema.

Zbog toga brojne države već pomeraju ili planiraju da pomeraju granice za odlazak u penziju. A podaci pokazuju koliko jedna naizgled jednostavna stvar - zemlja u kojoj živite, to može da promeni računicu.

Za jednog Evropljanina period od odlaska u penziju do kraja očekivanog životnog veka može biti kraći od 15 godina, dok za drugog može trajati duže od četvrt veka.

(Telegraf Biznis/Forbes.me)