Hiljade ovaca i koza zauzele ulice evropske prestonice: Iza neobične atrakcije krije se vekovima stari biznis

Umesto automobila, gradskim ulicama odjekivala su zvona sa vratova ovaca, a na asfaltu su se našla stada koja se obično viđaju na planinskim pašnjacima. Madrid je juče postao pozornica neobičnog prizora: čak 1.410 ovaca i koza prošlo je kroz centar španske prestonice, podsećajući na vekovima star način stočarenja koji je nekada predstavljao važan deo evropske poljoprivrede.

Hiljade građana i turista okupile su se u nedelju, 25. oktobra, kako bi posmatrale tradicionalni prolazak stoke kroz Madrid, u okviru 33. Festivala transhumancije, odnosno sezonskog premeštanja stada između različitih pašnjaka.

Teme za vas

U povorci je učestvovalo 1.250 ovaca i 160 koza, koje su pastiri vodili kroz istorijske gradske ulice. Među životinjama su bile ovce tradicionalnih španskih rasa, kao i koze poreklom iz planinskih područja oko Madrida, navodi se u saopštenju koje je podelio Grad Madrid.

Iako je za turiste ovo nesvakidašnja atrakcija, za stočare predstavlja mnogo više od običnog festivala.

Foto: Tanjug/AP

Tradicija koja je hranila čitavu zemlju

Transhumancija je vekovima bila jedan od temelja stočarstva na Iberijskom poluostrvu.

Reč je o sezonskom preseljavanju stoke između letnjih i zimskih pašnjaka, čime su pastiri obezbeđivali ishranu životinja tokom cele godine, bez oslanjanja isključivo na stočnu hranu proizvedenu na jednom gazdinstvu.

Tokom toplijih meseci stada su se kretala prema planinskim predelima, gde je bilo više sveže trave, dok su zimu provodila u nižim i toplijim oblastima. Takav način uzgoja imao je veliki ekonomski značaj, naročito u periodu kada je proizvodnja vune bila jedan od važnih izvora prihoda španske privrede.

Vremenom je nastala razgranata mreža stočarskih puteva, poznatih kao canadas reales, kojima su životinje prelazile velike udaljenosti. Madrid je izrastao upravo na području kroz koje su prolazili neki od tih važnih puteva.

Foto: Tanjug/AP

Pastiri i danas simbolično plaćaju prolaz kroz grad

Jedan od najzanimljivijih trenutaka festivala dogodio se na istorijskom Trgu Plaza de la Vilja, gde su predstavnici gradske vlasti dočekali pastire. Tom prilikom obnovljen je običaj koji potiče iz 1418. godine.

Prema tadašnjem sporazumu između stočarskih udruženja i gradskih vlasti, pastiri su za prolazak kroz Madrid plaćali 50 maravedija na svakih hiljadu grla stoke.

Maravedi je bio nekadašnji španski novac, a simbolična predaja tog iznosa danas predstavlja podsećanje na vreme kada su stočarski putevi bili važni za trgovinu i privredu.

Upravo taj običaj pokazuje koliko je stočarstvo bilo povezano sa ekonomskim životom gradova, mnogo pre razvoja savremenog saobraćaja.

Foto: Tanjug/AP

Zašto je ovaj način stočarenja važan i danas?

Iako je savremena poljoprivreda u velikoj meri promenila način uzgoja domaćih životinja, sezonsko premeštanje stada nije izgubilo značaj. Naprotiv, ekstenzivno stočarstvo danas se sve češće posmatra i kroz njegovu ulogu u očuvanju životne sredine.

Kretanjem stada održavaju se travnate površine, sprečava njihovo prekomerno zarastanje i doprinosi očuvanju prirodnih staništa.

Životinje tokom ispaše mogu da prenose seme biljaka između različitih područja, čime doprinose očuvanju biljne raznovrsnosti. Istovremeno, kontrolisana ispaša može da smanji količinu suve vegetacije koja predstavlja gorivo za šumske i druge požare.

Za ruralna područja značajno je i to što ovakav način stočarenja omogućava nastavak tradicionalne poljoprivredne proizvodnje i očuvanje radnih mesta u sredinama iz kojih se stanovništvo često iseljava.

Zbog toga madridski festival nije samo turistička manifestacija, već i način da se javnosti predstave ekonomske i ekološke koristi tradicionalnog stočarstva.

Foto: Tanjug/AP

Ovce ove godine morale da zaobiđu čuveni trg

Ovogodišnja manifestacija imala je i jednu neobičnu promenu. Za razliku od prethodnih godina, stada nisu prošla preko poznatog madridskog trga Puerta del Sol, niti su stigla do trga Sibeles.

Razlog je bio protestni kamp postavljen na Puerta del Solu, gde su se građani okupili zbog stambene krize i visokih troškova stanovanja. Organizatori su zato promenili trasu, a povorka je prošla drugim centralnim ulicama, uključujući ulicu Major i Trg Plaza de la Vilja.

Uprkos izmenama, festival je privukao veliki broj posetilaca. Pored prolaska životinja, organizovani su nastupi muzičara, tradicionalnih plesnih grupa i učesnika obučenih u regionalne nošnje.

Foto: Tanjug/AP

Od poljoprivrede do turističke atrakcije

Madrid ovaj festival organizuje od 1994. godine, a njegova popularnost pokazuje kako tradicionalna poljoprivredna praksa može da dobije novu ulogu u savremenoj ekonomiji.

Za stočare je to prilika da ukažu na značaj svog zanimanja, za grad dodatna turistička atrakcija, a za posetioce podsećanje da su i najveći evropski centri nekada zavisili od poljoprivrede i stočarskih puteva.

Dok su se nekada ovim ulicama stada kretala iz ekonomske nužde, danas njihov prolazak podseća na znanje i običaje koji se prenose generacijama.

I upravo u tome leži najveća vrednost madridskog festivala: tradicija koja je nekada hranila gradove danas pomaže da se sačuvaju ruralna područja, priroda i jedan od najstarijih načina privređivanja u Evropi.

(Telegraf Biznis)